Op 12, 13 en 14 januari organiseerde de Cleantech Regio drie bijeenkomsten voor inwonersbelangengroepen. Tijdens deze bijeenkomsten namen we inwoners mee in het proces van de RES en de stappen die we de komende tijd gaan zetten. De komende maanden krijgen zij de kans om mee te praten over de RES in hun eigen gemeente.

 

Inhoudelijke presentatie

Guido van Loenen (bij het atelier Zuid verzorgde Esther Kruit de presentatie), van het ontwerpbureau van de Cleantech Regio, geeft een uitgebreide presentatie. Tijdens de presentatie kunnen via de chat vragen worden gesteld. Een medewerker van de CTR beantwoord die zoveel mogelijk direct, overige vragen worden op een later moment beantwoord en uiterlijk twee weken na de bijeenkomst nagezonden.

 

De presentatie in hoofdlijnen;

  • Het begon met het klimaatakkoord van Parijs in 2015, gevolgd door het Nederlandse klimaatakkoord. Deze wordt uitgewerkt in 30 Regionale Energiestrategieën, waarvan de Cleantech Regio er één is.
  • Vorig voorjaar is de concept-RES van de CTR gepresenteerd. Hierin staan de zoekgebieden voor windenergie en de aanpak voor zonne-energie. Verder is het maximum potentieel aan opwek bepaald.

Concept RES

  • In de concept RES zijn voorwaarden opgenomen : hoe gaan we om met de waardevolle en afwisselende landschappen in de CTR, hoe zorgen we voor een duurzame leefomgeving en hoe kunnen we techniek en innovatie inzetten. Doel is het creëren van een meerwaarde in het gebied, mede door opgaven te koppelen aan andere uitdagingen.
  • In de concept RES is de ambitie uitgesproken dat de Cleantech Regio 1,23 TWh kan opwekken via grootschalig wind en zon op land tot 2030. Daarvan is al een deel gerealiseerd.
  • Voor windenergie zijn tien zoekgebieden vastgesteld. Dit is gebeurd op basis van een aantal uitgangspunten (bouwstenen).
  • Ook voor zonne-energie is gekeken waar dit mogelijk is, maar is de uitkomst nog globaler uitgewerkt in hoe kansrijk of minder kansrijk bepaalde gebieden zijn. In de RES 1.0 moet dit verder worden uitgewerkt.
    Naar aanleiding van een vraag geeft Esther aan dat we ongeveer 900 voetbalvelden aan zonnepanelen op land nodig zullen hebben in de CTR.
  • Tijdens het proces van de concept RES zijn een aantal inzichten ontwikkeld, zaken waar aandacht voor moet zijn in de stappen richting RES 1.0, zoals zorgen om het landschap, het behoud van agrarische gronden, participatie en draagvlak en de maatschappelijke kosten.

RES 1.0

  • Om tot de RES 1.0 t komen zijn er nog diverse opgaven. Uiteindelijk gaat het er om dat er ruimtelijke principes worden vastgesteld, afspraken over hoe we met zon- en windenergie om willen gaan gekoppeld aan de ruimtelijke mogelijkheden.
  • Voor wind is het goed zoeken waar dit überhaupt mag, omdat er beperkingen zijn. Zo mag het niet dicht bij bewoning of natuurgebieden. Je moet dus goed kijken hoe en waar je windmolens wil plaatsen. Daarbij is ook belangrijk hoe zichtbaar de molens zijn. Naar aanleiding van een vraag geeft Guido later in de bijeenkomst aan, dat voor de afstanden tot bewoning de landelijke richtlijn wordt aangehouden (ca. 400 meter, gekoppeld aan geluidsnormen).
  • Voor zon wordt gekeken naar ‘no-regret’ plekken, bijvoorbeeld daken of plekken die ‘over’ zijn (bijvoorbeeld stadsranden of minder effectieve landbouwgebieden). Maar er is nog altijd ook veel opwek op land nodig, anders halen we de opgave niet.
  • Er wordt goed bekeken hoe dit het beste past in het landschap, bijvoorbeeld hoe dicht of open de zonneparken zijn. Biodiversiteit of het leven onder de panelen spelen daarbij een rol, maar ook bijvoorbeeld hoe de grond onder de panelen is te gebruiken. Tenslotte is ook de tijdelijkheid belangrijk: als er over 25 jaar misschien heel nieuwe technieken zijn, moet het ook weg kunnen worden gehaald.
  • Wanneer je de gebieden wegstreept waar zon op land echt niet kan, of waar twijfels over bestaan, blijven er nog best veel gebieden over waar het wel zou kunnen. In de RES moet we onderzoeken waar het daadwerkelijk kan en wat de voorwaarden dan zijn. Die voorwaarden zijn belangrijk voor de haalbaarheid, want energiecoöperaties, grote ontwikkelaars of juist de kleine zelfstandige moeten er wel wat in zien.
  • Er wordt ook gekeken of er meerwaarde te behalen is en functies te combineren zijn. Denk aan toeristische routes, verblijfmogelijkheden, voorlichting of kunst of natuur/biodiversiteit.
  • Het netwerk is belangrijk: door te clusteren kunnen kosten voor aansluiting omlaag. Maar efficiëntie en ruimtelijke inpassing moeten goed worden afgewogen.

Participatie

  • Verschillende groepen moeten allemaal op hun niveau kunnen meepraten en meedenken. Andere groepen kunnen mee meeprofiteren, gezien het streven naar 50%lokaal eigendom. De RES wordt uitgewerkt in gesprekken en bijeenkomsten met inwoners, experts en belangengroepen. Hieruit moeten onder meer argumenten komen voor afwegingen, die meegenomen worden in de afweging die in de RES wordt gemaakt.
  • Uitdaging is vooral om het landschap leidend te laten zijn. Er zijn nog veel keuzes te maken. We kijken met Liander hoe het past op het netwerk, maar kijken net zo goed naar lokale opgaven.
  • Op de vraag wie uiteindelijk beslist is het antwoord ‘de gemeenteraad’. Zij stellen de RES vast en beslissen uiteindelijk ook over de vertaling van de RES naar het lokale omgevingsbeleid.

Proces in gemeenten

Na de presentatie werd ingegaan op hoe het proces in de verschillende gemeenten verloopt. De deadline voor aanleveren van de RES bij het Rijk is 1 juli 2021. Omdat de Cleantech Regio kiest voor zorgvuldige besluitvorming, zal de Cleantech Regio later aanleveren. Naar waarschijnlijkheid wordt de RES 1.0 eind maart aan de colleges van B&W en de volksvertegenwoordigers voor besluitvorming vrijgegeven.

In het lokale besluitvormingsproces kunnen inwoners reageren als het ter inzage wordt gelegd. De RES wordt vertaald naar het lokaal omgevingsbeleid, zoals bijvoorbeeld in de omgevingsvisie of een beleidskader. Elke gemeente organiseert bijeenkomsten om inwoners de gelegenheid te geven om mee te denken. Op deze pagina zie je welke bijeenkomsten gemeenten organiseren.

 

Stellingen

Na de presentaties is het tijd voor stellingen. Via de webapplicatie ‘Mentimeter’ worden aan de aanwezigen stellingen voorgelegd, waar ze via telefoon, tablet of computer op kunnen reageren. De reacties zijn hier te downloaden:

Vraag en antwoord in de chat

Er werden veel vragen tijdens de chat gesteld. Ook werden er meerdere opmerkingen gedeeld over de presentatie. Een groot deel werd tijdens de bijeenkomst al in de chat zelf beantwoord, maar gezien de hoeveelheid was dit niet voor alle vragen mogelijk. Achteraf zijn de vragen met antwoorden gedeeld met de deelnemers. De vragen en antwoorden zijn ook bijgewerkt op dit platform, bekijk ze hier.

 

Downloads

 

Webinar inwonersbelangen Noord

↪ Bekijk hier het volledige verslag

↪ Bekijk hier de presentatie

Webinar inwonersbelangen Oost

↪ Bekijk hier het volledige verslag

↪ Bekijk hier de presentatie

 Webinar inwonersbelangen Zuid

↪ Bekijk hier het volledige verslag

↪ Bekijk hier de presentatie